شهر اهواز، پایتخت استان خوزستان و دروازه ورود به تاریخ و تمدن دیرینه جنوب ایران، مقصدی فراموشنشدنی برای گردشگرانی است که به دنبال تجربهای متفاوت از سفر هستند. این شهر که به “شهر همیشه بیدار” و “شهر پلها” شهرت دارد، با ترکیبی از جاذبههای طبیعی، تاریخی و فرهنگی، آماده میزبانی از بازدیدکنندگان است. از رودخانه پرآب کارون گرفته تا بازارهای سنتی و عمارتهای تاریخی، مجموعهای از جاهای دیدنی اهواز انتظار شما را میکشد تا روایتی جذاب از گذشته و حال این خطه کهن را بازگو کند. اهواز با آبوهوای گرمسیری خود، در فصول سرد سال، به ویژه زمستان، به بهشتی سرسبز و دلپذیر تبدیل میشود و بهترین زمان برای کشف جاذبههای بیشمار آن است.
اهواز؛ نگین خوزستان و دروازه تاریخ و تمدن جنوب
تاریخ اهواز به دوران ایلامیان بازمیگردد، شهری که بارها ویران شده و دوباره از خاکستر خود برخاسته است. پس از گذشت سه هزار سال از عصر ایلامیان، اردشیر بابکان، پادشاه اشکانی، فرمان به بازسازی و آبادانی مجدد آن داد. موقعیت استراتژیک اهواز در مسیر رودخانه کارون، همواره این شهر را به مرکزی حیاتی برای تجارت و ارتباطات تبدیل کرده است. این شهر با دارا بودن آبوهوای منحصربهفرد و چشماندازهای طبیعی خیرهکننده در کنار قدمت طولانی، جاذبههای تاریخی فراوانی را در دل خود جای داده است که آن را به یکی از غنیترین مقاصد گردشگری کشور تبدیل میکند. از ویژگیهای بارز اهواز، رکوردداری آن در تعداد پلها در خاورمیانه است که بسیاری آن را “شهر پلها” مینامند.
شریان حیاتی شهر؛ رودخانه کارون و نقش آن در جاذبههای اهواز
سفر به اهواز بدون تماشای رود کارون، پرآبترین و بزرگترین رود ایران، کامل نخواهد بود. کارون با طولی حدود ۹۵۰ کیلومتر که از زردکوه بختیاری سرچشمه میگیرد، شاهرگ حیاتی اهواز است و علاوه بر تأمین آب آشامیدنی شهر، نقشی اساسی در جذب گردشگر و توسعه صنعت توریسم خوزستان ایفا میکند. این رودخانه که در سال ۱۳۸۹ در فهرست میراث طبیعی ایران به ثبت رسید، از دیرباز محلی برای تفریح و خاطرهسازی بوده است. امتداد طولانی و اهمیت کارون در حمل و نقل دریایی و ارتباط با آبهای بینالمللی، آن را از منظر تجاری و اقتصادی نیز حائز اهمیت کرده است. پیادهروی در سواحل کارون و لذت بردن از نسیم خنک آن در ساعات پایانی روز، تجربهای است که هر مسافری باید در بازدید از جاهای دیدنی اهواز آن را در برنامه خود بگنجاند.
اهواز؛ شهر پلها: شاهکارهای مهندسی بر فراز کارون
رود کارون که از قلب اهواز میگذرد، بستر ساخت مجموعهای چشمگیر از پلها شده است. این پلها با معماری خاص و منحصر به فرد خود، نه تنها شریانهای حیاتی شهر محسوب میشوند، بلکه به عنوان نماد و از برجستهترین جاهای دیدنی اهواز، جلوهای ویژه به سیمای شهری بخشیدهاند. اهواز به دلیل همین تعداد و تنوع پلها، در خاورمیانه شهرت فراوانی دارد.
در میان این شاهکارهای مهندسی، برخی از آنها از شهرت ویژهای برخوردارند:
پل سفید (معلق): این پل که در سال ۱۳۱۵ ساخته شد، نخستین پل معلق ایران و چهارمین پل معلق دنیاست. پل سفید با رنگ روشن بدنه و قوسهای بتنی ۱۲۰ متری خود، نمادی از اهواز به شمار میرود و به دلیل زیبایی خیرهکنندهاش، سوژهای محبوب برای عکاسی است. این اثر ارزشمند در سال ۱۳۷۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده و دو بخش شرقی و غربی شهر را به هم متصل میکند. اطراف پل نیز شامل پارکهای تفریحی و رستورانهای متنوع برای گردشگران است.
پل سیاه: همزمان با افتتاح راهآهن سراسری در سال ۱۳۰۸، در محل پل قدیمی اهواز (دوره ساسانی) ساخته شد. این پل ریلی که نقشی حیاتی در ارتباطات جنوب کشور داشته، به دلیل رنگ تیره بدنه خود به پل سیاه معروف است و عرض کمی دارد اما طولی ۱۰۵۰ متری.
پل هفتم (گفتگوی تمدنها) و آبشار مصنوعی اهواز: این پل قوسیشکل که منطقه مدرن کیانپارس را به بافت قدیمی شهر متصل میکند، به دلیل نورپردازی بینظیر و آبشار مصنوعی طولانیترین آبشار خاورمیانه بر روی آن، به یکی از تماشاییترین جاهای دیدنی اهواز، به ویژه در شب، تبدیل شده است. فوارههای آب با هدایت دقیق و نورپردازی ۷۵۰ لامپ LED، صحنههای رویایی خلق میکنند.
پل کابلی (هشتم): این پل که بین سالهای ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۰ ساخته شده، با ساختار منحصربهفرد بدون پایه و نمای کابلهای متعدد، بزرگترین پل کابلی خاورمیانه شناخته میشود و منطقه امانیه را به خیابان زند متصل میکند.
پل طبیعت: یکی از متفاوتترین جاهای دیدنی اهواز، پل طبیعت است که صرفاً برای پیادهروی و تماشای چشماندازهای زیبای رود کارون طراحی شده است. این پل که پارک لاله و بلوار ساحلی کیانپارس را به هم وصل میکند، مکانی ایدهآل برای گذراندن اوقات فراغت و لذت بردن از هوای دلپذیر اهواز است.
علاوه بر موارد فوق، پلهایی نظیر پل سوم (ترانزیتی مهم)، پل نادری (دسترسی به مرکز شهر)، پل پنجم (عریضترین پل برای کاهش ترافیک)، پل ششم (معروف به پل صنایع فولاد) و پل نهم (از جدیدترین پلها برای کاهش ترافیک پل سوم) نیز همگی جزئی از هویت پلهای اهواز و جاذبههای مهندسی این شهر هستند.
گشت و گذار در بازارهای سنتی و مدرن؛ طعم و رنگ در جاهای دیدنی اهواز
بازارهای اهواز، آیینهای تمامنما از فرهنگ، سنت و زندگی روزمره مردم این دیار هستند و فرصتی بینظیر برای تجربه حس و حال جنوب ایران را فراهم میآورند. در میان جاهای دیدنی اهواز، بازارهای آن از اهمیت ویژهای برخوردارند:
بازار عبدالحمید اهواز: با قدمتی بیش از یک قرن، این بازار سنتی در خیابان نظامی (نظریپور) قرار دارد و هنوز هم حال و هوای گذشته را در خود حفظ کرده است. علاوه بر کالاهای متنوع و صنایع دستی بومی، بناهای تاریخی نظیر خانه دادرس (دوره قاجار) و کاروانسرای شیخ خزعل نیز در محدوده آن قرار دارند. بازار عبدالحمید که زمانی مرکز خرید اشرافزادگان بود، امروزه محلی برای خرید کالاهای ارزانقیمتتر است و در سال ۱۳۸۲ به ثبت ملی رسیده است.
بازار کاوه اهواز: این بازار که در دوران پهلوی ساخته شد، شهرت خود را مدیون عرضه محصولات تازه دریایی مانند ماهی و میگو، در کنار میوهها و سبزیجات تازه است. بوی خوش ادویههای جنوبی و ترشیجات محلی، همراه با سوغات اهواز نظیر کلوچه، خرما، ارده و حلوا شکری، هر خریداری را مدهوش میکند. بازار کاوه، مکانی پرجنبوجوش برای بومیان و گردشگرانی است که به دنبال طعمهای اصیل جنوبی هستند.
بازار فلافل اهواز (لشکرآباد): محله لشکرآباد در خیابان انوشه، به بهشت غذاهای خیابانی جنوب ایران معروف است. این بازار پر جنب و جوش، پاتوق شبانه مردم محلی و گردشگران برای چشیدن طعم بینظیر فلافل اهوازی، سمبوسه و کپه عربی است. با قیمتهای مناسب و فضایی پرشور، بازار فلافل از آن دسته جاهای دیدنی اهواز است که تجربه غذایی متفاوتی را ارائه میدهد.
گنجینههای تاریخی و فرهنگی: از موزهها تا عمارتهای کهن اهواز
اهواز، با وجود آسیبهای جنگ تحمیلی، همچنان میزبان مجموعهای غنی از بناهای تاریخی و مراکز فرهنگی است که هر یک گوشهای از داستان پرفرازونشیب این شهر را روایت میکنند:
موزه هنرهای معاصر اهواز: این موزه با دو طبقه و پنج گالری، از سال ۱۳۳۸ فعالیت خود را آغاز کرده و گنجینهای شامل ۷۰ اثر از هنرمندان خوزستان و سراسر ایران را در خود جای داده است. موزه هنرهای معاصر علاوه بر برگزاری نمایشگاهها و همایشها، میزبان جشنوارههای ملی تجسمی نیز بوده و مکانی مهم برای آشنایی با هنر معاصر در میان جاهای دیدنی اهواز است.
کاروانسرای معین التجار: این کاروانسرای زیبا، یادگاری از دوران ناصرالدین شاه قاجار، در نزدیکی پل سفید و در بافت قدیمی شهر اهواز قرار دارد. متعلق به تاجر برجسته بوشهری، حاج محمد تقی معینالتجار، این بنا به دلیل موقعیت اهواز در مسیر راه ابریشم و اهمیت آن برای بازرگانان، ساخته شده است. معماری منحصربهفرد آن در سال ۱۳۷۷ به ثبت ملی رسید و امروزه یکی از مقاصد دیدنی برای علاقهمندان به تاریخ و معماری به شمار میرود.
کلیسای سورت مسروپ اهواز (مسروپ مقدس): این کلیسای ارمنی که در دوره پهلوی دوم و در سال ۱۳۴۷ توسط “ترداد داویدیان” طراحی و ساخته شد، معماری تلفیقی ارمنی-اسلامی دارد. کلیسای سورت مسروپ در نزدیکی بازار عبدالحمید قرار گرفته و با اینکه امروزه فعالیت چندانی ندارد، یادآور حضور جامعه ارامنه در این شهر است.
دانشگاه سه گوش اهواز: ساختمانی با تاریخچهای جذاب در نزدیکی رود کارون. این بنا که در سال ۱۳۰۸ به عنوان بانک ملی مرکزی افتتاح شد، در طول سالیان متمادی نقشهای متفاوتی از استانداری و مقر ارتش تا دانشکده پزشکی، ادبیات و زبانهای خارجی را ایفا کرده است. معماری دوره پهلوی با قوسهای دایرهای و آجرکاریهای زیبا، این ساختمان را به یکی از جاذبههای معماری اهواز تبدیل کرده که مرمت آن از سال ۱۳۹۳ آغاز شده است.
سرای عجم: قدمت این سرای دیدنی به دوران قاجار بازمیگردد و معماری آن با ستونهای حجاری شده، در و پنجرههای چوبی و آجرچینیهای دقیق، هر بینندهای را تحت تأثیر قرار میدهد. سرای عجم که در یک طبقه و با حیاطی قرینهسازی شده و حجرههای متعدد ساخته شده، در سال ۱۳۸۲ به ثبت ملی رسیده و یکی دیگر از جاهای دیدنی اهواز با بار تاریخی و فرهنگی غنی است.
خانه ماپار: این خانه تاریخی مربوط به دوره پهلوی اول، با نمای آجری، درهای چوبی و پنجرههای رنگی، از بناهای منحصربهفرد اهواز است. خانه ماپار که دارای دو طبقه و یک زیرزمین است، در سال ۱۳۸۰ مرمت و به ثبت ملی رسید. حیاط زیبای آن با درختان نخل، نگارخانه، رستوران، شربتخانه و مرکز فروش صنایع دستی، امروزه فضایی دلنشین برای بازدیدکنندگان فراهم آورده و مکانی عالی برای تجربه غذاهای لذیذ جنوبی در میان جاهای دیدنی اهواز است.
زیارتگاه علی ابن مهزیار اهوازی؛ میراث معنوی جنوب
یکی از مهمترین و قدیمیترین بناهای معنوی اهواز، آرامگاه علی ابن مهزیار است. ایشان از دانشمندان و فقهای برجسته شیعه و از یاران امام رضا (ع) بودند که در سال ۲۰۱ هجری قمری در محل اقامت امام در اهواز مسجدی بنا نهادند. پس از وفات، در همان مسجد به خاک سپرده شدند. امروزه این آرامگاه، مکانی مقدس برای زیارت، دعا و نیایش در میان اهالی اهواز و از مهمترین جاهای دیدنی اهواز برای زائران محسوب میشود و جلوهای از غنای معنوی و اعتقادی این شهر را به نمایش میگذارد.
اهواز با تمامی جاذبههای طبیعی، تاریخی و فرهنگی خود، مقصدی چندوجهی برای هر نوع سلیقهای است. سفر به این شهر، مجموعهای از تجربیات بینظیر تاریخی، فرهنگی، طبیعی و غذایی را به ارمغان میآورد و خاطراتی دلنشین و ماندگار در ذهن هر مسافر بر جای خواهد گذاشت.
مطالب مرتبط
